تجهیزات مرغداری؛ ضروریترین تجهیزات مرغداری و کاربرد آنها
تجهیزات مرغداری عموما شامل قفس، سوله و لوازم خاصی است که خرید آنها، قبل از احداث مرغداری لازم و ضروری میباشد. البته برخی از نجهیزات مرغداری هم بستـه به نوع مرغها (گوشتی و تخمگذار) متفاوت است. در هر صورت باید قبل از راه اندازی مرغداری، تمامی اقدامات لازم در زمینه پرورش مرغ و جوجه را اندیشید.
نحوه احداث مرغداری و ملزومات آن را به طور جامع در مقاله” راه اندازی مرغداری” شرح دادیم. حال نوبت آن است که به بررسی تجهیزات لازم برای تاسیس مرغداری بپردازیم.
تجهیزات مرغداری اولیه و ضروری برای احداث
اگرچه مهمترین تجهیزات لازم برای احداث مرغداری، ارائه قفس، سوله و بستر مناسب برای جوجهها است، اما لوزام جانبی دیگری هم نیاز میباشد. اصلیترین تجهیزات مورد نیاز برای مرغداری، شامل مواردی از قبیل زیر است:

تجهیزات مرغداری لازم برای جوجهکشی
۱- تنظیمکننده
دستگاهی است که در آن دما، رطوبت و چرخش مناسب برای ۱۹ روز اول جوجه کشی تخم مرغ تنظیم میشود.
۲- دستگاه جوجهکشی
شبیه به تنظیمکننده است اما مکانیزم چرخش آن در دسترس نیست و سینیها برای نگهداری جوجههای تازه متولد شده طراحی شدهاند. تخمها برای سه روز آخر جوجهکشی داخل این دستگاه قرار میگیرند.
سبکهای مختلفی از دستگاه جوجهکشی در سراسر جهان یافت میشود که رایجترین آنها عبارتند از:
- دستگاه جوجهکشی از نوع تونلی
- دستگاه جوجهکشی فن عمودی
۳- سیستم هوای فشرده
برخی از انکوباتورها به هوای فشرده نیاز دارند تا مکانیسم چرخش قفسههای تخمها را فعال کند. یک سیستم هوای فشرده مرکزی بزرگ برای دمیدن گرد و غبار و خشک کردن دستگاه جوجهکشی مورد نیاز است.
۴- نیروگاههای برق اضطراری
هنگامیکه خرابی منبع برق محلی، انکوباتورها باید یک منبع ثانویه برق داشتـه باشند. بنابراین، یک ژنراتور الکتریکی آماده به کار در محل، در داخل یا کنار ساختمان جوجهکشی، ضروری است. ژنراتور برق اضطراری باید ظرفیت پشتیبانی از کلیه خدمات ضروری دستگاه جوجهکشی را داشتـه باشد.
۵- تجهیزات اتوماسیون جوجهکشی
دستگاه جوجهکشی نیاز به برخی تجهیزات مرغداری اتوماسیون از قبیل زیر دارد:
- واشر سینی هچر (دستگاه جوجهکشی)
- سیستمهای دفع زباله
- دستگاههای انتقال تخم مرغ
- تجهیزات واکسیناسیون تخم مرغ
- واشرهای قفسهای
- سیستمهای واکسیناسیون / جنسیت / درجهبندی
- پمپهای فشار قوی
تجهیزات مرغدازی مورد نیاز برای حمل تخم مرغ
۱- سینیهای تخم مرغ دستگاه جوجه کشی
معمولاً تخمهای جوجهآوری در سینیهای تخت قرار میگیرند. ظرفیت هر سینی ۹۰ یا ۱۸۰ تخم مرغ است.
۲- ماشینهای انتقال تخم مرغ
بالابر تخم مرغ دستگاهی برای انتقال تخمها از سینیهای مزرعه پرورشدهنده به سینیهای هچر است. بالابرهای وکیوم تخم مرغ معمولاً در جوجهکشیهایی که حجم زیادی از تخمها را جابجا میکنند، استفاده میشود.
شمع تخم مرغ
یک وسیله روشنایی است که برای کشف ساختار داخلی تخم مرغ استفاده میشود. در حالت کلی دو نوع کندلر تخم مرغی موجود است: کندلر تکی و انبوه.
تجهیزات برودر
نوعی از تجهیزات مرغداری که برای تامین گرما و نور و پرورش جوجهها در هفتههای اول زندگی استفاده میشوند، برودر نامیده میشوند. تجهیزات برودر از مقداری منبع گرمایش بازتابنده و دستگاههای تنظیم نور و حرارت مانند پایه، ترموستات و سایر لوازم جانبی تشکیل شدهاند.
تجهیزات مختلف مورد استفاده برای برودر عبارت است از:
۱- اجاق گاز زغالی یا نفتی
اینها در مکانهایی که برق در دسترس نیست یا پرهزینه است و قطع برق در آن جریان دارد، استفاده میشود. این اجاقها با بشقابها یا تابههایی پوشانده میشوند تا گرما را در منطقـه تخمگذاری نگـه دارند.
۲- گاز جوجهکشی
گاز طبیعی، الپیجی یا متان به عنصر گرمایشی متصل میشود و کمی بالاتر از جوجه آویزان میشود تا گرمای لازم را تامین کند. برای انعکاس گرما به سمت جوجهها، بازتابندههای از نوع سایبان متصل شده است.
۳- پرورشدهنده برقی
این سیستم گرمایشی با ترموستاتیک کنترل میشود و مقدار گرمای مورد نیاز را به طور یکنواخت در سطح وسیع پخش میکند. این دستگاه از ازدحام جوجهها به طور مستقیم در زیر برودر جلوگیری میکند. از یک مولد برقی برای ۳۰۰ تا ۴۰۰ جوجه استفاده میشود.
۴- لامپ مادون قرمز
این یک لامپ منعکسکننده است که نیازی به بازتابنده روی لامپها ندارد. لامپهای ۱۵۰ و ۲۵۰ وات برای تامین گرمای کافی به ترتیب برای ۱۵۰ و ۲۵۰ جوجه کافی هستند.
۵- بازتابنده یا شناور
این نوع بازتابندهها منعکسکننده گرما و نور هستند. آنها شامل چند نوع مختلف از قبیل زیر هستند:
شناور نوع تخت: مجهز به المنت گرمایشی، مکانیزم گرمایش و لامپ پیلوت هستند و در برخی موارد دماسنج نیز برای ثبت دما دارند. آنها به جای آویزان شدن از سقف، با پایه هایی در هر چهار گوشه نصب میشوند.
شناور نوع سایبان: این بازتابندهها به شکل مقعر و متشکل از لامپ معمولی برق، مکانیسم ترموستات و در برخی موارد دماسنج هستند.
۶- نگهدارنده جوجه
ورقههای نازک فلزی، تخته سخت یا تشک بامبو با ارتفاع و طولهای متفاوت هستند. از آنها برای محدود کردن حرکت جوجهها استفاده میشود تا جوجه ها در نزدیکی برودر گرم بمانند. آنها برای جلوگیری از انحراف بیش از حد جوجهها از منبع گرما استفاده میشوند تا زمانیکه منبع گرما را یاد بگیرند.
۷- بخاریهای برقی
این نوع عناصر گرمایشی دارای لامپ پیلوت و در برخی موارد دماسنج برای ثبت دما هستند. آنها قبلاً یک دستگاه بازتابنده روی میلههای گرمایش داشتند. دمای این بخاریها را میتوان بستـه به میزان نیاز تنظیم کرد.

تجهیزات مرغداری لازم برای آبخوری
۱- نرمکنندهها و فیلترهای آب
آب با مواد جامد محلول باعث ایجاد رسوب بر روی کنترلرهای رطوبت، اسپری، جتها و صندلیهای سوپاپ میشود. بنابراین سیستمهای فیلتر و نرمکنندههای آب برای کاهش رسوب آب مورد استفاده برای عملیات جوجهکشی ضروری هستند.
۲- آبخوری خطی یا کانالی
این نوع آبخوری معمولا با قفسهایی برای تامین آب مداوم متصل میشود. یک سر آبگیر از نوع کانالی به صورت قیفی برای دریافت آب از شیر آب طراحی شده است. سر دیگر آن امکان تخلیه آب اضافی را دارد.
۳- آبخوری اتوماتیک و زنگدار
اینها از پلاستیک مقاوم و به شکل زنگ ساختـه شدهاند که معمولاً برای این منظور از خط لوله جداگانه آویزان میشوند. این نوع آبخوریها بر جریان آب کنترل دارند و سطح آب مورد نیاز را همیشه حفظ میکنند. در این صورت جریان مداوم آب وجود خواهد داشت، تا اطمینان حاصل شود که آب در طول روز به تمامی پرندگان میرسد. ارتفاع آب با مکانیزم گیرهای ساده و سرعت جریان آب توسط یک شیر (به فنر) قابل تنظیم است.
۴- آبخوریهای شبیه پستانک
این آبخوریها شبیه نوک پستان هستند و با فشار دادن آنها قطرات آب بیرون میآید. آنها را میتوان هم در بستر عمیق و هم در قفس استفاده کرد. آنها را میتوان برای همه انواع و گونههای پرندگان استفاده کرد، اما بیشتر در قفس های تخمگذار استفاده میشود.

تجهیزات مرغداری مورد نیاز برای واکسیناسیون
۱- سرنگ با قطره چکان سوزن
این نوع از تجهیزات مرغداری، برای تزریق قطره واکسن از داخل بینی یا چشم استفاده میشود.
۲- واکسیناتور خودکار
برای تزریق دوزهای مختلف واکسن به تعداد زیادی از پرندگان در مدت زمان کوتاه تری از طریق عضلانی یا زیر جلدی استفاده میشود.
۳- واکسیناتور آبله مرغان
برای تزریق واکسن آبله مرغان در مسیر داخل پوستی در ناحیه بال استفاده میشود.

تجهیزات مرغداری متفرقه
۱- دستگاه اصلاح منقار
این وسیله الکتریکی برای بریدن بخشی از منقار به منظور جلوگیری از آدمخواری در بین پرندگان استفاده میشود. این وسیله بر روی پایهای با ارتفاع مناسب و یک پایه متصل به بالای دستگاه با یک زنجیر و نخ محکم نصب میشود.
۲- ترازو
انواع مختلف ترازو برای وزنکشی پرندگان یا خوراک برای اهداف ثبت و بازاریابی موجود است.
۳- آبپاش
این وسیله از جمله تجهیزات مرغداری لازم، به ویژه در مناطقی با هوای گرم است. از آبپاشهای تجاری آبیاری میتوان نه تنها برای خنک کردن محیط اطراف ساختمان مزرعه بلکه سقف مزرعه نیز استفاده کرد.
۴- سمپاش
انواع مختلفی از سمپاشها در بازار موجود است. اما چیزی که با دست کار میکند و میتوان آن را در حین استفاده از پشت حمل کرد، برای یک مرغداری ایدهآل است. ضدعفونی کننده مورد نظر را میتوان مخلوط کرد و روی مخزن قرار داد و اسپری کرد.
سخن پایانی در مورد تجهیزات مرغداری اساسی و مورد نیاز در هر مرغداری
مرغداری ها و سالنهای پرورش مرغ و طیور، برای کارکرد صحیح و ارائه خدمات تولیدی مطلوب نیاز به تجهیزات حرفهای دارند. اصلیترین تجهیزات مورد نیاز در مرغداریها شامل قفس، سوله و لوازم آبخوری و دانخوری است. با این حال سایر لوازم متفرقه و دستگاههای الکتریکی برای پرورش نیز مرغ مورد نیاز است. این تجهیزات جانبی در مرغداریهای بسیار بزرگ ضروری کاربرد دارند. در غیر این صورت مزرعهها و سالنهای پرورشی کوچک با تجهیزات اولیه نیز میتوانند شروع به کار کنند. البته تجهیزات مرغداری های تخمگذار و گوشتی متفاوت از هم بوده و نیاز به صرف هزینه های جدا دارند.
بهتر است قبل از تاسیس مرغداری، تمامی هزینههای ساخت و تولید را حساب کرده و با آمادگی کامل شروع به این فعالیت کنید.
منبع: www.poultryprocessingequipment.com
